دوشنبه 22 مهر 1398
توسعه و استفاده از مدل‌های PPP(مشارکت‌های عمومی وخصوصی) در کشورهای جهان

توسعه و استفاده از مدل‌های PPP(مشارکت‌های عمومی وخصوصی) در کشورهای جهان

مشارکت‌های عمومی و خصوصی یا 3P امروزه در سراسر جهان با استقبال بسیار زیادی از جانب کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه مواجه شده است. کشورهای انگلستان، چین، شیلی، استرالیا، کانادا، پرتغال و ... اقدام به شراکت‌های استراتژیک و مشارکت های عمومی و خصوصی در حوزه هایی از قبیل بازسازی زندان‌ها، زیر ساخت‌های ارتباطی و پل سازی، بیمارستان و ... اقدام نموده‌اند. مشارکت‌های عمومی و خصوصی در کشورهای مختلف جهان با عبور از موانع مالی و حقوقی مختص به این کشورها، مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرند.

به صورت خلاصه مدل‌های مشارکت‌های عمومی و خصوصی(PPP) شامل یک رابطه قراردادی طولانی‌مدت میان بخش عمومی و بخش خصوصی برای اجرای وظایفی که به صورت مرسوم توسط بخش دولتی انجام می‌شود، معرفی نمود. از این رو بسیاری از کشورهای جهان درصدد هستند تا با مشارکت با بخش خصوصی و بکارگیری و گسترش این مدل‌ها بسته به شرایط حاکم با ارائه خدمات و یا امکانات مناسب از اتلاف بودجه عمومی جلوگیری نمایند.

مدل PPP به صورت گسترده از سال ۱۹۹۰ استفاده می‌شود؛ در ابتدا کشورهایی از قبیل انگلستان، کانادا، استرالیا، اسپانیا، پرتغال و اخیراً تمامی آمریکای جنوبی، آسیا، آفریقا و ایالات متحده آمریکا از آن بهره می‌برند. نویان‌تیم در این مطلب بررسی اجمالی بر شرایط و ویژگی‌های سه پروژه از نوع 3p در کشورهای استرالیا کانادا و پرتغال پرداخته و سپس چالش‌های این قبیل مدل‌ها در کشورهای انگلستان، ایالات متحده، شیلی و چین را بررسی نموده است.

شرایط و ویژگی پروژه‌های استرالیا، کانادا و پرتغال

پروژه زندان آرارات (استرالیا(

این پروژه گسترش و بازسازی یک زندان است. این پروژه ۴۱۶ میلیون دلاری شامل افزایش ۳۵۰ تخت است. از جانب وزیر به دادستان کیفری به عنوان بالاترین مقام حقوقی درایالت ویکتوریا به ACP(Aegis Correctional Partnership) سپرده شده است و تا سال ۲۰۳۷ به پایان خواهد رسید. این پروژه بخشی از سیستم اصلاح ویکتوریا است تا به تقاضای مورد انتظار در آینده (زندانیان) برسد. این قرارداد شامل طراحی، ساخت، تامین مالی و نگهداری این تاسیسات می‌باشد. کلیه خدمات نگهداری به طور مستقیم تحت پوشش وزارت دادگستری قرار خواهد گرفت. برای این قرارداد، صاحب امتیاز پرداخت های سه ماهه را تحت معیارهای عملکرد دریافت خواهد کرد.

پروژه پل Golden Ears (کانادا)

پروژه پل Golden Ears یک معبر از رودخانه فریزر در منطقه پهناور ونکوور است که شامل مسیر ۴۰ کیلومتری از جاده پشتیبانی شده به علاوه مسیر ۲۰ کیلومتری بالای سازه پل می‌باشد. هدف از این پروژه PPP ارتقا دسترسی و پویایی به مناطقی با رشد بالای جمعیت است. این پروژه با توافق‌نامه امتیازدهی میان TransLink (اداره حمل و نقل منطقه ای مترو ونکوور) وGCGP Golden Crossing General Partnership) ) برای طراحی، ساخت، تأمین مالی، بهره‌برداری، عملیات و نگهداری و احیای این پل برای یک دوره ۳۵/۵ ساله تهیه شده که شامل تخمین ۳/۵ سال برای ساخت و ساز به علاوه ۳۲ سال برای بهره‌برداری است. سرمایه‌گذاری ساخت و ساز حدود ۸۰۰ میلیون دلار می‌باشد.

پروژه بیمارستان براگا (پرتغال(

بیمارستان براگا یک پروژه PPP است که قرارداد آن در سال ۲۰۰۹ منعقد شده است و شامل ساخت و بهره‌برداری از یک واحد بیمارستانی جدید در منطقه براگا (۲۰۰۰۰۰ نفر جمعیت) می‌باشد. این مدل PPP مشمول اولین موج تنظیم  PPPدربخش سلامت پرتغال  و شامل مشارکت در ساخت و نگهداری ساختمان بیمارستان با مدت ۳۰ سال و یک برنامه مدیریت بالینی با مدت قرارداد ۱۰ ساله است. کل سرمایه‌گذاری ۷۹۵ میلیون یورو بوده که ۱۲۰ میلیون از آن مربوط به ساخت و ساز ساختمان است. این پروژه با مساحتی حدود ۹۹ هزار متر مربع و در کل ۷۰۶ تخت خواب دارد.

انگلستان

به نظر می‌رسد در انگلستان انگیزه اصلی برای استفاده از مدل‌های PPP ، تمایل به اجتناب از محدودیت‌های سرمایه‌گذاری عمومی براساس مفاد پیمان Maastricht بوده است. انگلستان مفهوم ارزش پول ((VFM را با رویکرد روش شناسی برای تصمیم‌گیری در مورد تأمین مالی یک پروژه زیرساختی از طریق PPP یا تأمین مالی از طریق بخش عمومی یعنی هزینه‌های عمومی را معرفی می‌کند.

ایالات متحده آمریکا

ایالات متحده ثابت کرد که حتی در کشورهای توسعه‌یافته، کیفیت زیرساخت‌ها به دلیل عدم سرمایه‌گذاری جدید و مناسب در زیرساخت‌ها، پائین آمده و منجر به ازدحام زیرساخت‌های بی‌کیفیت و منسوخ شدن آن‌ها می‌شود. علاوه بر این، دولت‌های ایالتی و محلی در امر افزایش عوارض عقب مانده‌اند، به این معنی که ارزش واقعی درآمد عوارض حاصل از پروژه‌های زیرساختی دولتی و محلی در حال حاضر کاهش یافته است. از آنجایی که محدودیت‌های بودجه در سطح ایالتی و محلی لازم الاجرا است،PPP  ممکن است به تأمین زیرساخت‌های مازاد کمک کنند زیرا قراردادهای آن‌ها شامل تعهدات مربوط به عوارض مربوط به تورم اقتصادی و همچنین حل مشکلات تعمیر و نگهداری است. با این حال، در بسیاری موارد دولت‌های ایالتی برای استفاده از PPP به منظور تخمین هزینه‌ها وسوسه می‌شوند که باید برطرف شود و این دولت‌ها نباید به تخمین هزینه‌ها از طریق مدل PPP بسنده کنند.

شیلی

در مورد شیلی، دو موضوع مهم برجسته می‌شود: نقش ناکارآمد مذاکرات و در ارتباط با این مسئله، امکان فساد هنگامی که ساختار PPP به سرعت گسترش می‌یابد. در حالی که در برخی از قراردادها مذاکره توجیه دارد، اما برخی دیگر برای پوشش ضعف‌های مقامات دولتی یا برای هزینه در زیرساخت‌ها بیش از حد مجاز که توسط کنگره اعلام شده  است، فعالیت می‌کنند. این  مورد نشان می‌دهد که چگونه اصلاحات حقوقی می‌توانند مهارت‌های سازمانی PPP را ارتقا دهند.

چین

سرانجام ، مورد چین نشان می‌دهد که برای اینکه ساختار PPP به خوبی پیاده‌سازی شود، شرایط مناسب از نظر قانونی و منحصر به فرد و خاص مورد نیاز است. در چین ، تجمع بیش از حد ذخایر و نرخ رشد بالا به این معنی است که حتی اگر در این چارچوب ضعف‌هایی وجود داشته باشد، سرمایه‌گذاران تمایل دارند حتی در پروژه‌هایی که از نظر ظاهری 'فیل سفید'(پرهزینه و کم بازده) هستند، ریسک مشارکت در PPP را نیز متحمل شوند.

اخیراً پیشرفت‌هایی در مؤسسات و فرایندها اتفاق افتاده است که آینده خوبی برای مدل‌های  PPPدر چین رقم خواهد زد، اما به دلیل سرمایه‌گذاری بیش از حد در حال حاضر در بحث زیرساخت‌ها، صنعت این کشور با مشکل روبرو شده است. در هر صورت، در اکثر کشورها برای تدارک مدل‌های  PPPو به دست آوردن مزایای آن‌ها در مقایسه  با تدارکات مرسوم  زیرساخت‌ها، قوانین جامعی طراحی شده است.

منبع : همیار مشاور نویان

پدیدآورنده : محمد جواد گنجی ارجنکی

اشتراک گذاری این مطلب در شبکه های اجتماعی :

:.:نظرات کاربران:.:

کد امنیتی