سه شنبه 22 بهمن 1398
داشبورد تحلیلی چیست و چه نکاتی در طراحی آن وجود دارد؟

داشبورد تحلیلی چیست و چه نکاتی در طراحی آن وجود دارد؟

شرکت مشاوره مدیریت نویان‌تیم با طراحی داشبوردهای تحلیلی از میان داشبوردهای مدیریتی مختلف، به سازمان‌ها در جهت استفاده مناسب از داده‌های موجود داخل آن‌ها، کمک می‌کند. داشبورد تحلیلی یک ابزار اطلاعاتی و گزارش‌دهی است که حجم زیادی از داده‌ها را برای تحلیل‌گران، به منظور بررسی روند‌های آن‌ها، پیش‌بینی و کشف بینش‌ها، نمایش می‌دهد. داشبورد تحلیلی به سازمان‌ها برای تعیین اهداف مختلف و تدوین برنامه‌های استراتژیک کمک می‌کند و همچنین مزایای را برای سازمان‌ها ایجاد می‌کند. برای طراحی داشبوردهای تحلیلی باید اهداف و برنامه‌های استراتژیک، مخاطبانی که از داشبورد استفاده می‌کنند، بخش‌هایی از سازمان که در آن داشبورد‌های تحلیلی نیاز هستند، پیچیدگی‌های داشبورد تحلیلی و شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) مورد نیاز را در نظر بگیرید. لازم به ذکر است که باید دوره زمانی به‌روز کردن اطلاعات را در داشبورد تحلیلی با دقت مشخص کنید و سعی کنید با بازخورد‌های موجود، روز به روز آن را بهبود بخشید.

در مقاله‌های قبلی همیار مشاور نویان در مورد انواع داشبوردهای مدیریتی، اعم از داشبورد استراتژیک، عملیاتی، تحلیلی و تاکتیکی توضیح داده شد و در مورد هر یکی از این داشبوردها، چند مثال آورده شد. در این مقاله قصد داریم در مورد داشبوردهای مدیریتی تحلیلی مباحثی را مطرح کنیم و بدانیم که چگونه می‌توانیم از آن داخل سازمان خود بهره‌مند شویم.

تعریف داشبورد تحلیلی

داشبورد تحلیلی همانطور که از نام آن پیدا است برای تجزیه و تحلیل داده‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ یکی از قابلیت‌های مهم داشبوردهای مدیریتی این است که بتوان از آن‌ها برای دریافت سریع اطلاعات با نگاهی سطحی استفاده کرد، به این منظور داشبوردهای تعاملی و پیشرفته نویان‌تیم با ارائه اطلاعات جامع و گزارش‌های تحلیلی مفید حتی می‌توانند جزئی‌ترین اطلاعات را نیز در اختیار مدیران قرار دهند. بنابراین مدیران و تحلیلگران می‌توانند همانگونه که از گزارش‌های جزئی استفاده می‌کنند، از داشبورد‌های دینامیک نیز بهره ببرند. چنین داشبوردهای تعاملی و دینامیکی که برای تجزیه و تحلیل بیشتر اطلاعات استفاده می‌شوند، با عنوان داشبورد تحلیلی شناخته می‌شوند.

به عبارت دیگر داشبورد تحلیلی یک ابزار گزارش‌دهی است که برای تجزیه و تحلیل اطلاعاتی با حجم زیاد استفاده می‌شود و برای تحلیل‌گران این قابلیت را ایجاد می‌کند که کلیه روندهای کلیدی سازمان خود را بررسی کنند، نتایج را پیش‌بینی کرده و بینش‌های مختلفی را کشف کنند.

داشبوردهای تحلیلی از متداول‌ترین ابزارهای هوش تجاری هستند زیرا به طور معمول توسط تحلیل‌گران و آنالیزورها طراحی و توسعه داده می‌شوند. داده‌ها و اطلاعات موجود در داشبوردهای تحلیلی باید به روز، معتبر و دقیق باشند و بتوان در بین اطلاعات متعدد کلیدی جستجو کرده و کوئری گرفت.

کاربرد داشبوردهای تحلیلی

داشبوردهای تحلیلی به طور معمول برای کمک به تصمیم‌گیرندگان، مدیران ارشد و رهبران سازمان‌ها برای تعیین اهداف کوتاه‌مدت و بلندمدت، فهم هر اتفاقی که داخل سازمان رقم می‌خورد و ایجاد تغییرات مناسب و تدوین برنامه‌های استراتژیک، استفاده می‌شوند. این داشبورد با جمع‌آوری اطلاعات در مدت زمان تعیین شده و ایجاد بینش از طریق آن‌ها به مدیران کمک می‌کند.

داشبورد تحلیلی در واقع با کشف، تفسیر و ارتباط بین الگوهای اطلاعات در زمان‌های مختلف مناطقی که سازمان‌ها در آن‌ها رشد یا افول داشته‌اند را برای مدیران مشخص می‌کند و می‌تواند در ارزیابی مقدار هم‌راستایی عملکرد شرکت با برنامه‌های راهبردی آن کمک کند.

همچنین داشبوردهای تحلیلی همانند دیگر داشبوردها، مزایا و فوایدی را برای سازمان‌ها دارند؛ آن‌ها در بهبود چابکی سازمان، صرفه جویی زمان، افزایش بهره‌وری، نظارت بر عملکرد، ارزیابی پیشرفت، درک بهتر تجارت، دید کلی نسبت به آن و در نهایت افزایش سود تاثیرگذار و کارا هستند.

اگر بخواهیم به طور کلی در مورد کاربردهای داشبوردهای تحلیلی صحبت کنیم، آن‌ها در ارائه روندهای معیارهای مختلف با گذشت زمان دخیل هستند، تعاملی هستند و تحلیل عمیقی را به مدیران ارائه می‌دهند، به تحلیل‌گران داده در شناسایی روندهای طولانی مدت و به دست آوردن بینش‌ها کمک می‌کنند و پیچیده‌تر از داشبوردهای عملیاتی هستند.

داشبوردهای تحلیلی چگونه و در چه شرایطی به ما کمک می‌کنند؟

اگر بخواهیم به طور کلی در مورد کاربردهای داشبوردهای تحلیلی صحبت کنیم، آن‌ها در ارائه روندهای معیارهای مختلف با گذشت زمان دخیل هستند، تعاملی هستند و تحلیل عمیقی را به مدیران ارائه می‌دهند، به تحلیل‌گران داده در شناسایی روندهای طولانی مدت و به دست آوردن بینش‌ کمک می‌کنند و پیچیده‌تر از داشبوردهای عملیاتی هستند.

در طراحی داشبورد تحلیلی مناسب، چه نکاتی را باید رعایت کنیم؟

درست است که برای طراحی داشبورد تحلیلی نیز مانند دیگر داشبوردهای مدیریتی روش‌های مشابهی وجود دارد، اما به دلیل تفاوت موجود در کاربرد این نوع داشبورد نیاز است که بر اساس آن‌ها به طراحی پرداخت.

در ادامه نویان‌تیم 9 نکته کلیدی و مهم در طراحی داشبوردهای تحلیلی را به طور مختصر را شرح می‌دهد.

1- اهداف و برنامه‌های استراتژیک خود را در نظر بگیرید: قبل از اینکه حتی عناصر طراحی را شروع کنید، اولین کاری که باید انجام دهید این است که هدف نهایی و استراتژی‌های خود را در نظر بگیرید. اهداف شما دقیقا مواردی هستند که سازمان شما می‌خواهد به آن‌ها برسد، بنابراین داشبورد شما باید اطلاعاتی که در راستای آن اهداف مهم هستند و به ارزیابی عملکرد شما نسبت به آن‌ها کمک میکنند، ارائه دهند.

2- دوره اطلاعات خود را تعیین کنید: از آنجایی که داشبوردهای تحلیلی با تحلیل روند سر و کار دارند، زمان به‌روز شدن اطلاعات در آن‌ها بسیار با اهمیت است. باید حتما به زمان و دوره‌ای که اطلاعات وارد آن‌ها می‌شود، توجه کرد.

3- مخاطبان داشبوردهای خود را شناسایی کنید و داشبورد تعاملی بسازید: مخاطبان هدف شما برای داشبوردهای تحلیلی، همانطور که گفته شد، ممکن است تحلیلگران اطلاعات و گزارشات و کسب‌و‌کار باشند. داشبورد خود را طوری طراحی کنید که اعضای ارشد سازمان امکان تعامل با آن را داشته باشد (برخلاف داشبورد استراتژیک و عملیاتی، که کاربران معمولاً آن‌ها را مشاهده می‌کنند و با آن‌ها تعامل ندارند). هر داشبورد باید برای یک گروه کاربر خاص و با هدف خاص در فرایند تصمیم‌گیری تجاری، طراحی شود.

اطلاعات فقط زمانی ارزشمند هستند که مستقیماً قابل اقدام باشند و کاربر گیرنده باید بتواند از این اطلاعات در استراتژی‌ها و اهداف تجاری خود استفاده کند. به عنوان یک طراح داشبورد که فقط از بهترین اصول طراحی داشبوردهای مدیریتی استفاده می‌کند، مطمئن شوید که می‌توانید اطلاعات کلیدی برای مخاطبان را شناسایی کنید و آن را از اطلاعات غیرضروری جدا کنید تا بهره‌وری کاربران را افزایش دهد. قابلیت دسترسی به داشبورد تحلیلی از طریق مرورگرهای وب، انواع صفحه نمایش، تلفن هوشمند، رایانه شخصی یا رایانه لوحی و توانایی در داشتن نسخه چاپی در یک صفحه، عواملی هستند که به تعاملی بودن داشبوردهای شما کمک می‌کنند.

4- بخش‌هایی از سازمان که در آن‌ها داشبورد تحلیلی نیاز است را مشخص کنید: دامنه هر یک از داشبوردهای تحلیلی خود را تعیین کنید. در اکثر اوقات، داشبوردهای تحلیلی به بخش خاصی مانند بازاریابی، فروش، مالی و ... اختصاص می‌یابد، اگرچه تحلیلگران ممکن است از داشبوردهای تحلیلی مختلفی برای مقایسه روند در بخش‌ها مختلف سازمان استفاده کنند (مثلاً اینکه هزینه بازاریابی بر فروش چه تأثیر داشته است).

5- پیچیدگی را در نظر داشته باشید: داشبوردهای تحلیلی در مقایسه با دیگر داشبوردها بسیار پیچیده‌تر هستند و درک آن‌ها ممکن است دشوار باشد. این نکته را هنگام طراحی مد نظر قرار دهید و از آشفتگی خودداری کنید و از فضاهای سفید در داشبورد خود استفاده کنید. دقت کنید که شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) و سنجه‌هایی که داخل آن‌ها استفاده می‌کنید را به خوبی نمایان کنید و اطلاعات مربوط به هر کدام را با رنگ مناسبی نشان دهید تا مخاطبان در بررسی آن کمتر دچار سردرگمی شوند.

6- داشبورد تحلیلی باید مجموعه از اطلاعات را در اختیار مخاطبان قرار دهد: الف) داده‌ها و اطلاعات بنیادی و زیربنایی را نشان دهد؛ ب) داده‌ها و اطلاعات جزئی را منعکس کند؛ ج) قابلیت دریافت اطلاعات از پایگاههای داده مختلف سازمان را داشته باشد.

 

7- گزارش و خروجی گرفتن: داشبورد تحلیل باید این امکان را به ویژه برای مخاطبان خبره خود فراهم کند که از آن خروجی‌های مختلفی در قالب‌های مختلف بگیرند.

8- KPI های مربوطه را انتخاب کنید: شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) بخش جدایی ناپذیری از هر داشبورد مدیریتی هستند. در داشبوردهای تحلیلی نیز KPI های مناسب از مهم‌ترین عناصر آن هستند که به جهت‌گیری داشبورد کمک می‌کنند و بینش‌هایی را مربوط به هر هدف و هر بخش کسب‌وکار نشان می‌دهد. همانطور که می‌دانید این KPI ها مستقیما با اهداف و برنامه‌های راهبردی سازمان در ارتباط هستند و می‌توانند ضامن کیفیت داشبورد از جهت آنکه چقدر در ارزیابی عملکرد سازمان مناسب هستند، باشند.

9- دائما داشبورد خود را بهبود بخشید: این آخرین مورد در محتوای ما است، اما قطعا آخرین نکته در طراحی یک داشبورد تحلیلی مناسب نیست. داشبورد تحلیلی مناسب است که بتوان از آن نتیجه‌های عملیاتی گرفت و بتواند در پاسخ به محیط پیرامون به ما کمک کند. بنابراین بسیار ضروری است که از مخاطبانی که از این داشبوردها استفاده می‌کنند درخواست بازخورد داشته باشید و از نظرات آن‌ها در جهت بهینه‌سازی داشبورد خود استفاده کنید. هر بازخورد و انتقادی که نسبت به داشبورد شما صورت بگیرد باعث بهبود وضعیت داشبورد و در نتیجه بهبود عملکرد سازمان می‌شود.

همانطور که در محتوای بالا اشاره شد داشبوردهای تحلیلی انواع مختلفی مانند داشبوردهای تحلیلی بازاریابی، مالی، فروش و داشبوردهای مختلف دیگر هستند. شرکت مشاوره مدیریت ناندیشه سازان راهبردی نویان(نویان‌تیم) با بررسی تمام جوانب، اهداف و برنامه‌های راهبردی شرکت‌ها و طراحی شاخص‌های کلیدی عملکرد (KPI) که همگون با صنعت بوده و همچنین می‌تواند مختص و منحصر به‌فرد برای هر شرکت باشد، داشبوردهای تحلیلی خود را طراحی می‌کند و آن‌ها را در قالب شماتیک مد نظر شرکت، در راستای بهبود و ارتقای سرعت، دقت و کیفیت تصمیم‌گیری طراحی و پیاده سازی می‌کند.

 

منبع: همیار مشاور نویان

پدیدآورنده: وحید آقابابایی

اشتراک گذاری این مطلب در شبکه های اجتماعی :

:.:نظرات کاربران:.:

کد امنیتی